Loading...

შოთა ნიშნიანიძე - რომი

ლაპლაპებს მახვილი, ბრკიალებს მონეტა,
ოქრო და ბრინჯაო მზისფერია,
ღმუის იმპერია მონათა,
ღრეობს სენატორთა იმპერია.
აჰა, გაიბოტა, ატოტდა გრიგალი -
ნახტომი, ღიალი ლომის -
რომი აიჯაგრა და წამოიგრაგნა,
რომი!
რომი!
რომი!
გრძელ-გრძელი შუბები, ვეება ფარები,
მახვილი ურიცხვი ზომის,
რკინის და სპილენძის ჩახჩახა ღვარები -
რომი!
რომი!
რომი!

შოთა ნიშნიანიძე - სიმღერა უკრაინულ პილპილზე ანუ ტარას ბულბაზე

I
ბოსტანში წითურ ნაგაზივით ქელავს აგვისტო,
გადმოუგდია მზის წითელი თახთახა ენა...

ასი ათასი ფუტკრის ნესტარით,
ასი ათასი ჭინჭრის ბუსუსით,
ასი ათასი მათრახის სტვენით,
გადარეული ცხენების ჭიხვინით
დატენილია პილპილის დამბაჩა
და ამ დამბაჩას შთამომავლებს გვესვრის გოგოლი...

და არყის ბოთლში ჩაგდებული წითელი პილპილი
დილეგში ჩამწყვდეულ კაზაკს წააგავს...

შოთა ნიშნიანიძე - ფედერიკო გარსია ლორკა

შენ გინდოდა ესპანეთი, უცრემლო და უხიშტო,
ანგელოზმაც გისაჩუქრა ოქროს ჩანგი, მუხის შტო.
თან სასტიკად გაგაფრთხილა და წინასწარ გამხილა:
ფედერიკო, ეს ღვთის ჩანგი არ აღმართო მახვილად.
სახლში დარჩი, ფედერიკო, გარეთ არა გინდა რა,
არ სჭირდება ბარიკადებს ბულბული და გიტარა.
ციდან მოდის ღვთის წყალობა
და ღვთის წყრომაც ციდანვე,
ფედერიკო, თავს წააგებ... ფედერიკო, ინანებ...
- ახ, გიტარავ საყვარელო, ვიცი დაიღუპები -

მაგრამ ბრძოლის პოეზია მუდამ დროშის ტარზეა, -
ფედრიკო, ფედერიკო, ფედერიკო გარსია.

შოთა ნიშნიანიძე - იან ჟიჟკას ანდერძი

როცა მტრის გულზე გადაიმსხვრევა
უკანასკნელი ხმალი,
გაგვითავდება როცა ისრებიც,
როგორც იმედი ხვალის,
როცა მტერს თავზე ჩამოემხობა
უკანასკნელი დოლიც -
არ მიმატოვოთ, ძმებო ჩეხებო,
და, უპირველეს ყოვლის,
ტყავი გამხადეთ, ჩქარა გამხადეთ,
და გადაჭიმეთ დოლზე,
ტყავი გამხადეთ, ჩქარა გამხადეთ
დროზე, ბიჭებო, დროზე!
და მაბრახუნეთ, დამცხეთ, დამკარით,
მბეგვეთ, მფხრიწეთ და მჩეხეთ -
გულანთებულებს ბრძოლის ნაღარით
კვლავ წავუძღვებით ჩეხებს

გიორგი ლეონიძე - ოლე

შენ ლიახვის კლდეზე დგახარ,
ძველი მოსასხამით, ―
ოლე, ოლე, მარტოხეო,
დღისითა და ღამით;

შიგნიდანვე გამომწვარო
მარტოობის შხამით,
შიგნიდანვე გაბზარულო,
დახეთქილო კეცად;

ხე ბრუნდევ და ხე მართალო,
ხეო, ერთო ბეწვა.
დგახარ, როგორც სახრჩობელა ―
თვით გახრჩობენ მთები;

შოთა ნიშნიანიძე - ილია მურომეცი

მოფრინავენ ბილინები, მოფრინავენ წეროებად,
მგალობელი მათხოვრები ირევიან ჩეროებად,
მხარს ჰკიდიათ საკრავები და ნათელიც დასთქრიალებთ,
როგორ გვანან ანგელოსებს, ანგელოსებს ცალფრთიანებს.
გალობითა ღვთიურითა აღვიძებენ ფალავანს;
ქოხი იქცა ციხე-კოშკად და მესერი გალავნად.
ასვეს ცათა გალობანი
იდუმალი ამაღლების,
ასვეს მიწის წყალობანი -
ჯადოსნური ბალახებით...
გაიღვიძა... გაიზმორა... დაიხურა მზის ჩაჩქანი,
ცხენზე შეჯდა...
ლომა-ცხენი სიმძიმისგან მიჩაქჩაქებს.
ბუნებამაც გაიღვიძა. ახდა განზრახული,
აჯანყდა, კვირტებიდან გადმოხტა გაზაფხული.

შოთა ნიშნიანიძე - გმირული ეპიტაფია

ბიჭებო როცა დედასამშობლო დაჭრილი იყო მკერდში, -
სიზმარი იყო, გმირობაც იყო, სამარეც იყო ქერჩი.
იქ მიწისქვეშა კატაკომბებში, სადაც გველოდა შავეთი,
დიახ, ცოცხლები, ჩვენივე ნებით, ჩვენივე ფეხით ჩავედით.
ქვებს მივედუღეთ... ახლა ქვები ვართ...
გადამდნარი ვართ ქვაში,
ნატყვიარებს კი ქვაშიც ვინახავთ,
როგორც ვარსკვლავებს კაჟი.
ჰეი, ოსტატო, შენი საჭრეთლის ერთი შეხება გვინდა,
სამშობლოსათვის ვაშას ყიჟინით რომ გამოვცვივდეთ ქვიდან,
დაე იცოდნენ: ზევით მიწაზე, გვზრდიან ისეთი სიბრძნით,
ქვევით, მიწაში არა თუ ვცოცხლობთ,
რაც მთავარია, ვიბრძვით!

შოთა ნიშნიანიძე - მარადიული ცეცხლი

შავი ზღვისაკენ თუ აზოვისკენ,
სადაც მახვილით დგას ისტორია,
ბადალიონის მამაც კომისრებს
რა ფაცაფუცი, რა ჩოჩქოლი აქვთ!

სადაც მიწაა რკინად დამცნარი,
ერთად, მხარდამხარ სადაც იომეს,
ისევ აღვიძებს ფრონტის სარდალი
დამარხულ ქართულ ბატალიონებს.

რა ყიჟინაა და რა ხმებია, -
თუ იგონებენ სასახელო გზებს.
შეხეთ, ვიღაცას ეთხოვებიან,
გზას ულოცავენ საქართველოსკენ.

შოთა ნიშნიანიძე - კომუნისტები

I
რომ კომუნისტის სახელი გვერქვას,
ყველა როდი ვართ ღირსი,
დაფერილია ეს სიტყვა ყველგან
სისხლით, გმირული სისხლით.

თუ კომუნისტი გქვია სახელად,
ძალა არ არის შენი მომრევი,
შენ ხალხს ეკუთვნი არა ნახევრად,
არამედ მთელი ცხოვრებით.

შოთა ნიშნიანიძე - პოეზიის კალენდარი

პოეტი ბევრს მხოლოდ ბულბული ჰგონია,
რომ კლავს სიხარული ან მელანქოლია.

პოეტში ანგელოზიც ვიხილოთ გვინდა,
ყალამს რომ გამოქნის საკუთარ ფრთიდან.

მიჯნური მგოსნები ვარდისთვის ყეფენ.
ზოგს ბედი ღალატობს,
ზოგს კიდე - უცინის.

თქვენ ალბათ გსმენიათ: პოეტი-მეფე,
პოეტი სასახლის
ან რევოლუციის!

იყვნენ მეფეებიც - მფარველნი ნიჭთა,
ქომაგნი სუსტთა და დუხჭირთა,
მათში სულ პაწია პოეტიც იჯდა
და ალბათ დიდ პოეტებს ამიტომ უჭირდათ.

შოთა ნიშნიანიძე - ზოგს დიდოსტატის მკლავი უკურთხეს

ზოგს დიდოსტატის მკლავი უკურთხეს...
(როგორ არ არის გასაოცარი)
არ მოუჭრია ერთი ჩუქურთმა,
ისეა დიდი ხუროთმოძღვარი.

ღვთაებრივ ფრესკებს ეცემა ბინდი
და ვარდის ფასი ადევს სამყურას.
ბევრი კაი ყმის ნიჭსა და სინდისს
უჩინმაჩინის ქუდი ახურავს.

ნუთუ ღირსებად საღდება ნაკლი,
ნუთუ სიმართლე უკუღმა ესმით?
ყრმა ხევსურებმა ხარივით დაკლეს
ბებერი, მაგრამ გამზრდელი ლექსი.

შოთა ნიშნიანიძე - ბარიერთან

ღირსებას იცავდა ფრაკიც და მუნდირიც -
დგებოდა ბარიერთან...
ვინც იყო მამაცი და არა უნდილი -
კვდებოდა ბარიერთან...

ღირსებას იცავდა დაშნა და დამბაჩა,
თოვლზე გაქცეული კვალი აჩაბაჩად...

II
რაც დადგა სიმართლე სიცრუის პირისპირ, -
ჯავრი არ მასვენებს ბარეორთა
და სეკუნდანტივით ჩამძახის სინდისი:
- ბ ა რ ი ე რ თ ა ნ!

ყალბო გვირგვინებო, დრო არი გავსწორდეთ,
ჯავრი არ მასვენებს კადნიერთა.
ჩემია, ჩემი,
პირველი გასროლა,
- ბ ა რ ი ე რ თ ა ნ!

შოთა ნიშნიანიძე - შიში

შიშმა და ეჭვმა შეგვძინა ცოდნა,
ცნობისმოყვარე შიშმა და ეჭვმა,
დიდი ხანია ადამის მოდგმას
აღარ აშინებს ღმერთი და ეშმა.

ათასნაირი არსებობს შიში
და არაფრით ჰგავს ერთიმეორეს:
შიში გამცემის, მთამსვლელის შიში,
შიში ქურდის და შიში მეომრის.

მაგრამ სხვაც არი შიში ნეტარი,
რომლითაც კაცი ღმერთის სწორია,
ურომლისოდაც დღე რომ დღე არის,
ერთი დღე რაა, ნუ მიცხოვრია.

შოთა ნიშნიანიძე - რიტმები

ჩემმა წინაპარმა ოდესღაც
რიტმი აიტაცა ცულივით,
მინდვრები რიტმებით მოთესა,
მოიკლა ათასი წყურვილი.

ბადე აფართქალა რიტმებით,
ჯილეში დაყარა ქვირითად,
რიტმისგან უთრთოდა თითები
და ხმა გამოდენა სტვირიდან.

ქვის ცულით აჩეხა მამონტი
და ღმერთებს ცეცხლი მოსტაცა,
საუკუნეებზე გადმოდის
ბრინჯაოს
და რკინის ოსტატად.

შოთა ნიშნიანიძე - კვიცისა და ბროწეულისა

ტოლებს შორის ოცნებებში ვერ მჯობნიდა ვერცერთი,
მგრამ ხშირად ოცნებებში ვიტეხავი კინწს, 
ლექსებში და გოგონებში სულ ერთ რამეს ვეძებდი - 
აფეტქებულ ბროწეულს და 
დაფეთებულ კვიცს. 

ბედო, ბედო-კუდაბზიკა, 
ჩემთვის ცოტას იცლიდი, 
მუდამ ცოტას იმეტებდი ნექტარს უებროსეულს, 
ერთიც მომაფერებინე შეშინებულ კვიცისთვის 
და ერთხელაც შემალეწე გადარეულ ბროწეულს! 

ბედო, ბედო, 
მომისიე ჩემი ორი ალქაჯი, 
სულ მამყოფე ამ ჭიხვინის, ამ ბრიალის ალყაში. 
რომ ხანდახან შემოქმედმა გადამხსნას და 
ჰაიდა: 
სიხარული, სიყვარული იშვას არარაიდან.